استاندارد حسابداري شماره 17 داراييهاي نامشهود 9
سرقفلي
13 . اصطلاح فوق مفهوم متفاوتي با سرقفلي محل كسب دارد، اگرچه هر دو به علت وجود يا ايجاد مزيتهاي خاص تجاري حادث ميشود. به تعبير ديگر در شرايطي كه سرقفلي محل كسب به عواملي همچون موقعيت محلي و جذب مشتري وابسته است، سرقفلي يك واحد تجاري در نتيجه هم افزايي كليه داراييهاي ثابت مشهود و داراييهاي نامشهود قابل تشخيص و غيرقابل تشخيص ايجاد ميشود به نحوي كه موجب ايجاد منافع اقتصادي آتي بيشتري براي آن واحد تجاري در مقايسه با ساير واحدهاي تجاري مشابه ميگردد. از آنجا كه سرقفلي به طور جداگانه قابل تشخيص نيست، اساساً در تعريف دارايي نامشهود قرار نميگيرد و در استاندارد مربوط به تركيبهاي تجاري مطرح شده است. واژه حسن شهرت نيز بعضاً بجاي واژه سرقفلي بهكار ميرود.
امتياز کاربري و تراکم مازاد
14 . مخارج مربوط به تحصيل امتياز تغيير کاربري و تراکم مازاد املاک داراي منافع اقتصادي آتي است که دوره استفاده آن به عمر مفيد ساختمان محدود نميشود و عمر مفيد آن نامعين است. اگرچه اينگونه حق امتيازها ميتواند نوعي دارايي نامشهود محسوب شود اما باتوجه به بند 8 استاندارد حسابداري شماره 17 با عنوان داراييهاي نامشهود، مرتبط با يک عنصر عيني، يعني زمين يا ساختمان مربوط است. لذا اين مخارج به دليل نامعين بودن دوره استفاده از آن به بهاي تمام شده زمين مربوط منظور ميگردد. با اين حال در مواردي که تفکيک بهاي تمام شده زمين و ساختمان اطلاعات مفيدي ارائه نميکند، اين مخارج به بهاي تمام شده ساختمان منظور ميشود ليکن در مبلغ استهلاکپذير ساختمان لحاظ نميگردد.
استاندارد حسابداري شماره 17
داراييهاي نامشهود
(تجديد نظر شده 1386)
پيوست شماره 2
مباني نتيجه گيري
اين پيوست بخشي از استاندارد حسابداري شماره 17 نيست.
ترکيب استاندارد حسابداري شماره 7 با استاندارد داراييهاي نامشهود
1 . دلايل ترکيب استاندارد حسابداري شماره 7 با استاندارد داراييهاي نامشهود به شرح زير است:
الف. دارايي قابلتشخيص ناشي از فعاليتهاي تحقيق و توسعه يک دارايي نامشهود است زيرا نتيجه اصلي اينگونه فعاليتها، دستيابي به دانش است. بنابراين با مخارج فعاليتهاي تحقيق و توسعه همانند مخارج فعاليتهايي که با هدف ايجاد ديگر داراييهاي نامشهود در داخل واحد تجاري صرف ميشود، برخورد ميگردد.
ب . در برخي موارد تشخيص بين اينکه آيا بايد استاندارد حسابداري شماره 7 بکار گرفته ميشد يا استاندارد حسابداري داراييهاي نامشهود، مشکل بود.
تعريف دارايي نامشهود
2 . در استاندارد قبلي، دارايي نامشهود به عنوان يک دارايي غيرپولي و فاقد ماهيت عيني تعريف شده بود که:
الف. به منظور استفاده در توليد يا عرضه کالاها يا خدمات، اجاره به ديگران يا براي مقاصد اداري توسط واحد تجاري نگهداري ميشود،
ب . به قصد استفاده طي بيش از يک دوره مالي توسط واحد تجاري تحصيلشده باشد، و
ج . قابلتشخيص باشد.
در استاندارد جديد شرطهاي ” الف“ و ” ب“ حذف شده است زيرا قصد استفاده از دارايي و دوره استفاده از آن شرط لازم براي طبقهبندي آن به عنوان دارايي نامشهود نيست. بنابراين تمام داراييهايي که ويژگيهاي قابليتتشخيص و فقدان ماهيت عيني را داشته باشند در دامنه اين استاندارد قرار ميگيرند.
عمر مفيد داراييهاي نامشهود
3 . عمر مفيد دارايي نامشهود تابع جريانهاي نقدي ورودي مرتبط با آن دارايي است. دوره استهلاک دارايي نامشهود بايد منعکسکننده عمر مفيد و درنتيجه جريانهاي نقدي ورودي مرتبط با دارايي باشد. در بعضي موارد، دوره زماني که انتظار ميرود دارايي طي آن، جريان نقدي ورودي براي واحد تجاري ايجاد کند، قابل پيشبيني نيست. بنابراين در چنين مواردي عمر مفيد دارايي نامشهود و به تبع آن دوره استهلاک نامعين است.
4 . استهلاک، تخصيص سيستماتيک بهاي تمامشده (يا مبلغ تجديد ارزيابيشده) يک دارايي پس از کسر ارزش باقيمانده براي انعکاس مصرف منافع اقتصادي دارايي در آينده است. چنانچه دوره مصرف منافع اقتصادي دارايي قابل پيشبيني نباشد مستهلککردن دارايي طي يک دوره اختياري، موجب ارائه مطلوب نميشود. درنتيجه داراييهاي نامشهود با عمر مفيد نامعين مستهلک نميشود بلکه به طور مرتب آزمون کاهش ارزش در مورد آن انجام ميشود.
5 . در استاندارد قبلي يک فرض قابل رد وجود داشت مبنيبر اينکه حداکثر عمر مفيد داراييهاي نامشهود 20 سال است. در صورتي که عمر مفيد بايد منعکسکننده دورهاي باشد که طي آن، دارايي موردنظر جريان نقدي ايجاد ميکند. بنابراين فرض 20 سال با اين ديدگاه سازگار نبود و درنتيجه حذف گرديد.
بررسي ارزش باقيمانده
6 . طبق استاندارد بينالمللي حسابداري شماره 38، ارزش باقيمانده داراييهاي نامشهود به طور ادواري بررسي ميشود و در مواردي که ارزش باقيمانده برابر يا بيشتر از مبلغ دفتري دارايي باشد، مستهلکشدن دارايي متوقف ميگردد. با توجه به مشکلات برآورد ارزش باقيمانده و امکان تأثيرگذاري قضاوتهاي شخصي و درنتيجه کاهش قابليتاتکاي مبالغ مربوط به داراييهاي نامشهود، کميته، تجديد نظر در ارزش باقيمانده را مجاز نميشمارد.
به نام آنکه جان را فکرت آموخت